×

روایتی ماندگار از مقاومت مردمی؛
حماسه گوهرشاد، نقطه عطف تاریخ مقاومت ایران

  • کد نوشته: 20297
  • ۲۱ تیر ۱۴۰۵
  • ۰
  • قیام مسجد گوهرشاد، حماسه‌ای ماندگار در دفاع از هویت دینی و مقاومت در برابر سیاست‌های ضددینی حکومت پهلوی بود؛ رویدادی که هنوز در حافظه تاریخی ایران زنده است.
    حماسه گوهرشاد، نقطه عطف تاریخ مقاومت ایران

    به گزارش خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «صبح هامون» به نقل از عصرهامون، ۲۱ تیرماه صرفاً یک روز در تقویم نیست، بلکه سالروز یکی از خونین‌ترین و ماندگارترین قیام‌های تاریخ معاصر ایران است؛ روزی که غیرت دینی مردم در برابر سیاست‌های دین‌ستیزانه حکومت رضاشاه در مسجد گوهرشاد به جوش آمد و سندی ماندگار از مقاومت برای حفظ هویت اسلامی این سرزمین بر جای گذاشت.

    اهمیت بازخوانی این حماسه تاریخی بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود؛ قیامی که میراث ایستادگی زنان و مردان مؤمن در برابر هجمه‌های هویتی بود و امروز نیز استمرار راه آن، رمز عزت، استقلال فرهنگی و اقتدار جامعه اسلامی به شمار می‌رود.

    قیام مسجد گوهرشاد نیز صحنه‌ای بی‌بدیل از اتحاد و غیرت دینی ملت ایران در پاسداری از ارزش‌های الهی بود؛ حماسه‌ای که زنان مؤمن و مردان غیور در آن با جان‌فشانی از حریم اعتقادات خود دفاع کردند و نام خود را در تاریخ این سرزمین ماندگار ساختند.

    گوهرشاد؛ نماد ایستادگی در برابر دین‌ستیزی
    حجت‌الاسلام‌والمسلمین جانعلی ظریف‌صیادی، رئیس سازمان تبلیغات اسلامی شهرستان زابل، در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی صبح هامون به نقل از «عصرهامون» بیان کرد: مسجد گوهرشاد مقتل و محل شهادت جمعی از مردم شریف، مؤمن، متدین و پایبند به ارزش‌های اسلامی مشهد مقدس است که در ۲۱ تیرماه سال ۱۳۱۴ خون خود را در دفاع از سبک زندگی اسلامی و عفیفانه در برابر تجدد وارداتی رضاخانی نثار کردند.

    وی با اشاره به قیام مسجد گوهرشاد تصریح کرد: این قیام، مبارزه ملت ایران با جریان استبداد و استعمار مبتنی بر سه محور حیاتی «مسجد»، «مرجعیت و زعامت شیعه» و «سبک زندگی اسلامی – ایرانی» بود.

    مسجد همواره خاستگاه اصلی مقاومت دینی بوده است
    ظریف صیادی تصریح کرد: قیام مردم در مسجد گوهرشاد نشان داد که مسجد، خاستگاه مقاومت در برابر دشمنان دین است و هر قیام دینی و فرهنگی باید از مساجد آغاز شود. اگر مساجد زنده و آباد باشند، دین‌داری مردم نیز پایدار خواهد ماند.

    وی با اشاره به سرکوب خونین قیام گوهرشاد گفت: آن روز مردم بی‌دفاع را بر سنگ‌فرش‌های مسجد به خاک و خون کشیدند و تصور کردند که با این جنایت، مقاومت مردم در نطفه خفه خواهد شد.

    ظریف صیادی ادامه داد: اما امروز، ۹۱ سال پس از آن حادثه، رضاخان و نظامش به زباله‌دان تاریخ پیوسته‌اند و شهدای گوهرشاد به الگویی ماندگار در مسیر دین‌داری، مقاومت و ایستادگی تبدیل شده‌اند.

    شهدای گوهرشاد الگوی ماندگار پاسداری از حجاب هستند
    رئیس سازمان تبلیغات اسلامی شهرستان زابل تأکید کرد: امروز خواهران و برادران ما باید بدانند که در نقش پاسداران حجاب، با تأسی به شهدای قیام گوهرشاد، رسالت تاریخی بزرگی بر دوش دارند. مقاومت در راه دین، با ایستادگی در برابر بدحجابی و ترویج فرهنگ عفاف معنا پیدا می‌کند.

    وی قیام مردم در مسجد گوهرشاد را نخستین مشعل برافروخته در مسیر استقلال دینی ملت ایران دانست و افزود: امروز در سالگرد این حماسه، باید یاد شهیدانی را که بی‌نام‌ونشان در صحن این مسجد به خاک و خون کشیده شدند، گرامی داشت و بر عهدی که ملت ایران با خون شهدا بسته است، استوار ماند.

    ظریف صیادی خاطرنشان کرد: عفاف و حجاب نه‌تنها در آموزه‌های وحیانی و سیره اهل‌بیت (ع)، بلکه در تاریخ پرافتخار ایران نیز مرز هویت و عزت بوده است؛ همان‌گونه که در قیام گوهرشاد، روح مقاومت و حق‌طلبی از باورهای عمیق دینی و ولایت‌مداری مردم سرچشمه گرفت.

    وی تأکید کرد: امروز نیز جهان اسلام با جنگ نرم و تهاجمات رسانه‌ای دشمنان روبه‌رو است و همانند دوران رضاخانی، هدف اصلی این هجمه‌ها، ارکان هویتی و دینی جامعه است. در این میان، حفظ و ترویج فرهنگ عفاف و حجاب، مهم‌ترین جبهه مقابله با پروژه اسلام‌زدایی و تضعیف هویت بومی به شمار می‌رود.

    رئیس سازمان تبلیغات اسلامی شهرستان زابل تصریح کرد: پیام قیام گوهرشاد برای نسل امروز، ضرورت هوشیاری، وحدت و ایفای نقش مسئولانه آحاد جامعه، به‌ویژه بانوان، در صیانت از گوهر حجاب است؛ چرا که استمرار این مسیر، ضامن سلامت معنوی خانواده و پویایی جامعه اسلامی خواهد بود.

    قیام گوهرشاد نقطه عطف مقاومت دینی ایران
    حسن جلالی، استاد دانشگاه علوم قرآن زابل در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی صبح هامون به نقل از «عصرهامون» با اشاره به سالروز قیام مسجد گوهرشاد، این واقعه را یکی از ماندگارترین حوادث تاریخ معاصر ایران در دفاع از حجاب، ارزش‌های اسلامی و مقابله با سیاست‌های ضددینی حکومت پهلوی اول دانست.

    وی بیان کرد: قیام گوهرشاد در ۲۱ تیرماه سال ۱۳۱۴، واکنشی مردمی به سیاست‌های تحمیلی رضاشاه در تغییر سبک زندگی و مقابله با باورهای دینی جامعه بود.

    جلالی افزود: رضاشاه پس از سفر چهل‌روزه خود به ترکیه، تحت‌تأثیر سیاست‌های سکولار آن کشور، برنامه‌ای گسترده برای تغییر ظواهر فرهنگی و اجتماعی ایران در پیش گرفت. اجرای سیاست‌هایی همچون اجباری شدن کلاه‌شاپو، تغییر پوشش مردان و زمینه‌سازی برای کشف حجاب، از جمله اقداماتی بود که با مخالفت گسترده علما و اقشار مختلف مردم روبه‌رو شد.

    وی ادامه داد: در پی اجرای این سیاست‌ها، مردم مشهد با حضور در مسجد گوهرشاد نسبت به‌اجبار در استفاده از کلاه‌شاپو، تغییر پوشش و همچنین محدودیت‌های اعمال‌شده علیه آیت‌الله سید حسین قمی اعتراض کردند.

    این استاد دانشگاه تصریح کرد: روحانیون مشهد با انتشار اطلاعیه‌هایی، مردم را به اعتراض مسالمت‌آمیز و تحصن در مسجد گوهرشاد فراخواندند تا مخالفت خود را با سیاست‌های فرهنگی و مذهبی رضاشاه و حصر آیت‌الله سیدحسین قمی اعلام کنند. هدف معترضان براندازی حکومت نبود، بلکه آنان خواستار توقف سیاست کشف حجاب، لغو اجبار در استفاده از کلاه‌شاپو و احترام به مطالبات دینی مردم بودند.

    سرکوب خونین لکه سیاه حکومت پهلوی ماند
    جلالی خاطرنشان کرد: باوجود ماهیت مسالمت‌آمیز این تجمع، نیروهای نظامی حکومت در نیمه‌های شب مسیرهای ورود و خروج مسجد و حرم را مسدود کردند و با صدور دستور تیراندازی، صدها تن از مردم بی‌دفاع را در صحن و شبستان مسجد گوهرشاد هدف گلوله قرار دادند. این حادثه به یکی از تلخ‌ترین صفحات تاریخ معاصر ایران تبدیل شد.

    وی افزود: سرکوب خونین قیام گوهرشاد اگرچه به پایان تحصن انجامید، اما شکافی عمیق میان حکومت و مردم ایجاد کرد. این جنایت، چهره واقعی استبداد پهلوی را آشکار ساخت و برای همیشه به‌عنوان لکه‌ای سیاه در کارنامه حکومت رضاشاه باقی ماند. بسیاری از پژوهشگران نیز این قیام را آخرین حرکت گسترده سیاسی و مذهبی روحانیت در دوران حکومت رضاشاه می‌دانند.

    امام خمینی قیام گوهرشاد را ماندگار دانستند
    جلالی با اشاره به دیدگاه بنیان‌گذار کبیر انقلاب اسلامی درباره این واقعه گفت: امام خمینی (ره) کشتار مردم در مسجد گوهرشاد را نمونه آشکار ظلم و استبداد حکومت پهلوی معرفی کرده و آن را نشانه دشمنی رژیم با اسلام و ملت ایران دانسته‌اند.

    وی با استناد به سخنان امام خمینی (ره) افزود: دولتی که برای پیشرفت کلاه‌لگنی نیم‌خورده اجانب، چندین هزار افراد مظلوم کشور را در معبد بزرگ مسلمین و جوار امام عادل مسلمانان با شصت‌تیر و سرنیزه سوراخ‌سوراخ و پاره کند، این دولت، دولت کفر و ظلم است و اعانت آن عدیل کفر و بدتر از کفر است.

    وی تأکید کرد: قیام مسجد گوهرشاد همچنان به‌عنوان نمادی از ایستادگی ملت ایران در دفاع از هویت دینی و ارزش‌های اسلامی در حافظه تاریخی کشور باقی مانده و پیام آن، ضرورت حفظ وحدت، بصیرت و پاسداری از فرهنگ عفاف و حجاب برای نسل‌های امروز و آینده است.

    انتهای خبر/

    نوشته های مشابه

    دیدگاهتان را بنویسید

    نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *