نفسهایی که به بهای سلامت تمام میشوند؛دخانیات، تهدید خاموش سلامت جسم و روان
از تخریب تدریجی DNA و افزایش خطر ابتلا به انواع سرطانها گرفته تا ارتباط تنگاتنگ با اختلالات اعصاب و روان، دخانیات میتوانند زنجیرهای از آسیبهای پنهان و آشکار را در بدن و ذهن انسان ایجاد کنند.
دخانیات؛ زخمی پنهان بر تن و روان جامعه
علیرضا شیبک کارشناس بیماریها شبکه بهداشت و درمان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون»، بیان کرد: نیکوتین بهطور مستقیم باعث تخریب DNA نمیشود، اما با ایجاد استرس اکسیداتیو، افزایش التهاب و ایجاد اختلال در سیستمهای ترمیم DNA، زمینه بروز آسیبهای ژنتیکی و جهشهای سلولی را فراهم میکند. این شرایط میتواند سلولها را در مسیر تغییرات غیرطبیعی قرار دهد.
امیرحسین مقدم مراغهالاسلام، متخصص اعصاب و روان بیمارستان بهاران زاهدان در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی «عصرهامون» با بیان اینکه مصرف دخانیات در بسیاری از موارد ریشه در مشکلات روانپزشکی دارد، بر لزوم بررسی تخصصی علل مصرف سیگار و سایر مواد دخانی بهویژه در جوانان تاکید کرد.
وی درباره علل گرایش به مصرف دخانیات اظهار کرد: مهمترین موضوع در بحث دخانیات، شناخت علت مصرف آن در افراد است، چرا که دلایل روی آوردن بزرگسالان و جوانان به دخانیات با یکدیگر متفاوت است و این نکتهای بسیار مهم و قابل تامل است.
متخصص اعصاب و روان بیمارستان بهاران زاهدان عنوان کرد: بهطور کلی، احتمال اینکه مصرف دخانیات همراه با مشکلات اعصاب و روان باشد، بالا است، برای نمونه میتوان به اختلالات خلقی مانند افسردگی، اضطراب، بیخوابی و همچنین سوءمصرف سایر مواد اشاره کرد که همگی میتوانند با مصرف دخانیات ارتباط تنگاتنگی داشته باشند.
مراغهالاسلام با بیان اینکه خانوادهها باید نسبت به نشانههای رفتاری فرزندان خود حساس باشند، گفت: در بسیاری از موارد، دخانیات نهتنها یک عادت، بلکه نشانهای از یک مشکل عمیق روانی است، از اینرو، توجه به این موضوع هم از سوی افراد بزرگسال و هم والدین در مورد فرزندانشان ضروری است.
وی در پایان راهکار اصلی درمان را مراجعه به پزشک متخصص دانست و تأکید کرد: درمان اختلالات روانی مرتبط با مصرف دخانیات میتواند به بهبود کیفیت زندگی، سلامت جسمی و روانی افراد کمک چشمگیری کند و بهترین مسیر، مشاوره تخصصی و بررسیهای دقیق روانپزشکی است.
مصرف دخانیات تنها یک عادت ناسالم یا انتخاب فردی ساده نیست، بلکه پدیدهای چندبعدی با پیامدهای عمیق جسمی، ژنتیکی و روانی است. دخانیات با ایجاد استرس اکسیداتیو، التهاب مزمن و اختلال در ترمیم DNA، زمینهساز جهشهای ژنتیکی و بروز انواع سرطانها در اندامهای مختلف بدن میشوند و در صورت تداوم مصرف، بخشی از این آسیبها بهصورت دائمی در سلولها باقی میماند.
مصرف سیگار و سایر دخانیات در بسیاری از موارد میتواند نشانهای از اختلالات اعصاب و روان مانند افسردگی، اضطراب و بیخوابی باشد؛ موضوعی که ضرورت نگاه تخصصی و ریشهای به علل گرایش افراد، بهویژه جوانان، به دخانیات را دوچندان میکند.
بر این اساس، ترک کامل دخانیات، مراجعه به پزشک و متخصص اعصاب و روان، بهرهگیری از روشهای درمانی مناسب و توجه خانوادهها به نشانههای رفتاری، مهمترین راهکارها برای پیشگیری و کاهش آسیبهای ناشی از دخانیات به شمار میروند. مقابله مؤثر با این معضل نیازمند آگاهیبخشی، مداخله بهموقع و توجه همزمان به سلامت جسم و روان افراد است.
دیدگاهتان را بنویسید